“Bütün peygamberlerin getirip neşrettikleri ziyâ, o Zât-ı Zîşân’ın nurunun onlara ittisali sebebiyledir. O’nun hakkında ilmin diyeceği son söz: O bir beşerdir, ama bütün halkın mümtâzı bir hayru’l-beşerdir.”⁵

Bu hususta bir hoş söz de sermest-i câm-ı aşk olan Mevlâna Câmî söyler:

﴿نَجَّيْنَا﴾⁶، نه ايوب از بلا راحت، نه يوسف حُرمت و حَشمت، نه عيسى را مسيح آمد، نه موسى را يَد بَيضا. دُو چَشم نَرگسينش را که ﴿مَا زَاغَ الْبَصَرُ﴾⁷. خَوانَند دُو زُلف عَنْبَرينش را که ﴿وَالَّيْلِ إِذَا يَغْشٰى﴾⁸.

“Eğer Hazreti Muhammed’in adını şefaatçi yapmasaydı ne Âdem tevbe edebilirdi, ne Nuh gark olmadan kurtulurdu; ne Eyyûb belâdan rahat bulurdu, ne Yusuf hürmet ü haşmete ererdi; ne İsa’ya Mesih denilirdi, ne de Musa’ya yed-i beyzâ verilirdi. O’nun iki nergiz gözünde biz (her zaman) مَا زَاغَ الْبَصَرُ okuruz. O’nun anber kokulu iki zülfü ki وَالَّيْلِ إِذَا يَغْشٰى hakikatinin remzi olmuştur.”

O şeref-i nev’-i insan, bütün bu mazhariyetleri hâiz konumunu ifade sadedinde:

كُنْتُنَبِيًّا وَاٰدَمُ بَيْنَالْمَاءِ وَالطِّينِ“Âdem nebi su ilebalçık arasında iken ben peygamberdim.”⁹ buyurur ki, mahz-ı hakikattir.. hatta nüve-yi kevn ü mekân olması itibarıyla o bundan daha kıdemlidir. Böyle bir kıdemi İsmail Hakkı Bursevî Hazretleri bir ilâhisiyle ne hoş seslendirir: