Hem dünyaya yeni gelmiş bir arı, daha bir günlük iken havada bir günlük mesafeyi gider, izini kaybetmeden kaderin o sevkiyle ve o ilhamla döner, yuvasına girer.

Hatta herkesin başına çok defa gelmiştir; birinden bahsediyorken aniden kapı açılır, tahmin etmeyeceği şekilde bahsettiği adam gelir. Hatta Kürtçe darbımesellerdendir: نَاڤِ گُرْبِينَه پَالَانْدَارْ لِى وَرِينَه Yani, “Kurttan bahsettiğin zaman topuzu hazırla, çünkü kurt geliyor!” Demek, bir hiss-i kable’l-vuku ile o Rabbanî latife, o adamın geleceğini özü itibarı ile hisseder. Fakat aklın şuuru bunu kavrayamadığı için insanı ondan kasten değil, iradesiz olarak bahsetmeye sevk eder. Feraset sahipleri, bunun bazen keramet gibi geldiğini bildirir. Hatta bir zaman bende bu tür hassasiyet fazlaydı. Bu hali bir düsturun içine almak istedim, fakat yakıştıramadım ve yapamadım. Salih zâtlarda ve bilhassa velilerde hiss-i kable’l-vuku fazla gelişir, kerametli bir şekilde neticelerini gösterir. İşte bütün avam tabaka için de bir tür veliliğe mazhariyet vardır ki, sadık rüyalarda evliya gibi, gayba ve geleceğe ait şeyleri görüyorlar.

Evet, uyku nasıl ki avam tabaka için sadık rüyalar vasıtasıyla bir velilik mertebesi hükmündedir. Aynen öyle de, herkes için gayet güzel ve muhteşem Rabbanî bir sinemayı seyir yeridir. Fakat güzel ahlâklı olan güzel düşünür; güzel düşünen güzel levhaları görür. Fena ahlâklı ise fena düşündüğünden fena levhaları görür.

Hem uyku herkes için, şu görünen âlemde gayb âlemine bakan bir penceredir. Hem kayıtlarla sınırlı ve fâni insanlar için serbestçe dolaştıkları bir meydan; geçmiş ve geleceğin şimdiki zaman hükmünde olduğu bir çeşit bekâya mazhar bir seyir yeridir. Hem hayatın yükümlülükleri altında ezilen ve sıkıntı çeken ruh sahiplerinin istirahat mekânıdır. İşte bu gibi sırlar içindir ki, Kur’an-ı Hakîm وَجَعَلْنَا نَوْمَكُمْ ¹⁶سُبَاتًا misali ayetlerle uykunun hakikatini önemle ders veriyor.

Altıncısı ve En Mühimi: Sadık rüyalar benim için hakkalyakîn¹⁷ derecesine gelmiş ve pek çok tecrübemle, ilahî kaderin her şeyi kuşattığına kesin bir delil hükmüne geçmiştir. Evet, bu rüyalar benim