İkinci Mektup

بِاسْمِه۪ سُبْحَانَهُ¹، وَإِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِه۪²

O bahsi geçen ve malûm talebesinin³

hediyesine karşılık verilen cevaptan bir parçadır.

Üçüncü Olarak

Bana bir hediye gönderdin. Gayet mühim bir kaidemi bozmak istiyorsun. Ben demiyorum ki, “Kardeşim Abdülmecid ve yeğenim Abdurrahman’dan kabul etmediğim gibi senden de hediye kabul etmem.” Sen onlardan daha ileri ve ruhuma daha yakın olduğundan, herkesin hediyesi reddedilse de seninki bir defaya mahsus kabul edilir. Fakat bu münasebetle o kaidemin sırrını söyleyeceğim. Şöyle ki:

Eski Said minnet kabul etmezdi. Minnet altında kalmaktansa ölümü tercih ederdi. Çok zahmet ve zorluk çektiği halde bu kaidesini bozmadı. Eski Said’in, senin şu biçare kardeşine miras kalan o hasleti, zühd⁴ sahibi görünme gayreti ve yapmacık bir istiğna değildir, dört-beş ciddi sebebe dayanır.

Birincisi: Dalâlet ehli; âlimleri, ilmi geçim vasıtası yapmakla itham ediyor. “İlmi ve dini kendilerine geçim kaynağı yapıyorlar” diyerek onlara insafsızca saldırıyorlar. Bu ithamları fiilen çürütmek lâzımdır.