Ne diyelim, herkes karakterinin gereğini sergiler. Birileri hınçlarının gereğini yerine getirebilir, intikam hisleriyle hareket edebilir, zulüm ve gadirler işleyebilir. Ama başkalarının gırtlağına kadar günaha gömülmesi sizin de günah işlemenizi mübah kılmaz. Başkalarının size ağza alınmayacak şeyler söylemesi sizin ağzınızı bozmanızı gerektirmez. Kim ne derse desin, ne yazarsa yazsın; biz kendimiz olarak düşünmeli, kendimiz olarak yazmalı, kendi karakterimizi muhafaza etmeliyiz. Kimsenin terbiyemizi ve üslubumuzu bozmasına müsaade etmemeliyiz. Namus ve haysiyetimizi korur gibi terbiye ve üslubumuzu da korumalıyız. Başkaları bu konuda hassas olmayabilir. Bu, bizi hiç alâkadar etmez. Zira Kur’ân’ın ifadesiyle, hiç kimse bir başkasının yükünü yüklenmez.92 Herkes kendi vebali ile âhirete gider. Yine Kur’ân’ın ifadesiyle, bize düşen, kendimize bakmaktır; biz doğru yolda oldukça, yolunu şaşırmışlar bize zarar veremez.93
İncinme İncitenden
Her şeye rağmen bize centilmence ve civanmertçe davranmak düşüyor. Yapılan kötülük ve fenalıklar karşısında hislerimize hâkim olmak, marzî-i ilâhîye uygun düşmeyecek söz ve tavırlardan uzak durmak zorundayız. Aleyhimizde söylenen sözleri, Cenâb-ı Hakk’ın bizim ruh ve kalb dünyamıza yerleştirdiği manevî enzimlerle eritmek suretiyle ademe mahkûm etmeliyiz. Maruz kaldığımız bütün bu olumsuzluklar, bize çizgimizi terk ettirmemeli. İman, ihsan ve ihlâs mülâhazalarıyla telif edilemeyecek her tür davranışa karşı mesafeli durmalıyız. Biz durmamız gereken yerde durduğumuz, konumumuzun hakkını verdiğimiz sürece pespaye insanların her gün maşeri vicdan pazarlarına sürmeye çalıştıkları metaları rağbet görmeyecektir; zira bunların bir kıymet-i harbiyesi de yoktur.
Alvar İmamı şöyle der: