Helâl Lokma Ve İffetli Nesiller

Soru: Haram yiyip içmek mânevî hayatı ne ölçüde etkiler; iffetli nesillerin yetişmesinde helâlrızkın tesirleri nelerdir?

Cevap: Allah Teâlâ yeryüzünü, semaları ve onlardaki sayısız nimetleri yaratmış ve insanlığın hizmetine sunmuştur. Bütün bu nimetlerden istifade etme hususundaki esas hüküm onların mübah oluşudur; yani, hakkında yasaklayıcı bir hüküm gelmemiş olan şeyler helâldir. “O’dur ki yeryüzünde bulunan her şeyi sizin için yarattı.”¹; “Göklerde ve yerde ne varsa, hepsini Zât-ı Âlîsi’nden bir lütuf olarak sizin hizmetinize veren de O’dur.”² mealindeki âyet-i kerimeler, yerde ve göklerdeki bütün nimetlerin insanların istifade etmeleri için âmâde kılındığını açıkça anlatmaktadır. Evet, yenilmesi, içilmesi veya kullanılması âyet ya da hadislerle yasaklanmamış olan her şey helâldir.

Şu kadar var ki, Cenâb-ı Hak bir kısım şeyleri yasaklamış ve bu umumî istifade iznini bazı hükümlerle sınırlandırmıştır. Âyet ve hadislerin ortaya koyduğu hükümlerle yapılması kesin olarak yasaklanan şeylere “haram” denilmektedir. Haramları tayin eden doğrudan doğruya Hazreti Şâri’dir; bu açıdan, sırf Allah’ın emri olduğu için onlara yaklaşmamak gerekmektedir. Bununla beraber, netice itibarıyla her haramın pek çok zararı olduğu ve onun yasaklanmasının sayısız hikmetlerinin bulunduğu da bir hakikattir. Herhangi bir haramı irtikap etmenin bazen maddî, bazen de mânevî zararları olur. Meselâ, bir lokma haramın, insanı inhirafa götürmesi ve hatta onun çoluk çocuğunun genel durumuna da tesir etmesi her zaman söz konusudur.